Awe — zachwyt, podziw, poczucie ogromu — pojawia się wobec gór, burzy, gwiazd, muzyki, sztuki czy czyjegoś niezwykłego działania. W psychologii coraz częściej bada się go jako emocję, która na chwilę przesuwa uwagę poza własne problemy.
Awe — zachwyt, podziw, poczucie ogromu — pojawia się wobec gór, burzy, gwiazd, muzyki, sztuki czy czyjegoś niezwykłego działania. W psychologii coraz częściej bada się go jako emocję, która na chwilę przesuwa uwagę poza własne problemy.
Wypróbuj też nasze narzędzie: AI Wróżka.
„Małe ja" nie znaczy gorsze ja
Badacze używają pojęcia „small self" na opis doświadczenia, w którym własne sprawy wydają się częścią większej całości.
Awe walk
W randomizowanym badaniu starsi dorośli odbywali cotygodniowe 15-minutowe spacery z instrukcją szukania zachwytu. Grupa „awe walk" raportowała więcej pozytywnych emocji i mniej dystresu.
Nie potrzebujesz Wielkiego Kanionu
Zachwyt może wywołać korona starego drzewa, chmury przed burzą, nocne niebo, koncert albo obserwacja owadów z bliska.
Ćwiczenie na 15 minut
Idź wolno i przez pierwsze pięć minut szukaj skali, przez kolejne pięć – szczegółu, a przez ostatnie pięć — zmiany: światła, ruchu, dźwięku.
Nie przeceniaj jednego badania
Awe jest młodym obszarem badań. Są obiecujące RCT, ale nie ma podstaw, by przedstawiać zachwyt jako samodzielne leczenie.
Co mówi nauka
Badania eksperymentalne i podłużne wskazują na związek zachwytu z dobrostanem i mniejszym samoskupieniem.
Książka do pogłębienia: Dacher Keltner, „Awe: The New Science of Everyday Wonder"
Źródła
- Sturm V.E. i wsp. Big Smile, Small Self: Awe Walks Promote Prosocial Positive Emotions. Emotion, 2020. DOI: 10.1037/emo0000876.
- Monroy M. i wsp. Daily experiences of awe on stress and well-being. Scientific Reports, 2023.
- Monroy M. i wsp. Awe reduces depressive symptoms. Scientific Reports, 2025. DOI: 10.1038/s41598-025-96555-w.
Materiał edukacyjny. Nie zastępuje indywidualnej diagnozy, psychoterapii ani porady medycznej.